Iedere werknemer heeft recht op een gezonde en veilige werkplek. De arbowet verplicht werkgevers om te zorgen voor goede en veilige arbeidsomstandigheden voor hun personeel. Dat kan ziekteverzuim, arbeidsongeschiktheid en beroepsziekten voorkomen. Maar een gezonde werkplek is meer, betoogt Jaap Smit, voorzitter van vakcentrale CNV.

“Het gaat er ook om dat werknemers hun werk met plezier doen, in een prettige werksfeer. En ook dat zij gewaardeerd worden en zichzelf kunnen ontwikkelen. Dat vraagt vertrouwen in elkaar. Dat is niet altijd makkelijk,want er is in de samenleving enorm veel wantrouwen. Maar toch is het belangrijk om mensen de ruimte en het vertrouwen te geven om hun werk goed en autonoom te kunnen doen. Dan zijn mensen meer bereid om zich in te zetten en zullen ze zich minder snel ziek melden.”

Werkplezier

Maar een gezonde werkplek is niet alleen een verplichting voor werkgevers. Het staat ook bovenaan het wensenlijstje van veel werknemers. Het CNV heeft recent onderzoek gedaan naar het werkplezier onder de Nederlandse beroepsbevolking. Daaruit blijkt dat afwisseling de belangrijkste factor is voor tevredenheid over het werk.

Op de tweede plaats komt waardering, gevolgd door mogelijkheden voor persoonlijke groei en ontwikkeling,en werksfeer. Hoe meer tevreden men is over deze waarden, hoe hoger de tevredenheid over het werk en hoe groter het werkplezier. Opvallend is dat het salaris, mits dit marktconform is en past bij de functie, hierin veel minder meetelt.

Werkplezier en waardering zijn voor de meeste mensen dus belangrijker dan de financiële vergoeding. “De conclusie is dat de meeste mensen plezier hebben in hun werk, maar wel onder de voorwaarde dat zij gewaardeerd worden en zich kunnen ontwikkelen”, zegt Smit.

"Van hard werken word je niet ziek. Maar wèl als je het tegen je zin doet.”

Formeel en informeel

Juist in deze tijd is het belangrijk om te investeren in gezonde werkplekken, vindt Smit. We moeten met ons allen immers langer doorwerken en door de vergrijzing zijn minder mensen beschikbaar voor de arbeidsmarkt.

“Er wordt dus veel van mensen gevraagd. Daarom moet je er als werkgever goed op letten dat mensen plezier houden in hun werk en zich prettig voelen op hun werk- plek. En ook dat er een goede balans is tussen werk en thuis. Je kunt dat regelmatig meten met een tevredenheidsonderzoek onder je medewerkers. Daarin kun je bijvoorbeeld vragen of de sfeer goed is en of men tevreden is over de leiding. Dat is een formele manier.

Maar daarnaast kun je als leidinggevende ook informeel de thermometer in de organisatie steken. Gewoon door over de afdeling te lopen en met mensen te spreken. En te zorgen voor een sfeer waarin mensen eerlijk durven te zijn. Ook de werknemers hebben daarin een rol, bijvoorbeeld via de Ondernemingsraad. Gezamenlijk kun je zorgen voor een goed werkklimaat.”

Feitelijk verschilt een werksituatie niet veel van een gewone relatie, vindt Smit: wees open en eerlijk tegen elkaar, en neem de tijd om zaken te bespreken en aan elkaar te vragen hoe het gaat. “Dat motiveert mensen en verhoogt de productiviteit. Van hard werken word je niet ziek. Maar wèl als je het tegen je zin doet.”