In het struikgewas van het heden kunnen we de toekomst al gewaar worden. Want de toekomst is er al. Ze is alleen nog niet evenredig gespreid.

Welke ontwikkeling zien we?

Steeds meer zelfstandige ondernemers die in een werkrelatie komen met werkgevers. Het loondienst verband verliest haar monopolie en de werkgever wordt steeds vaker opdrachtgever. De gezagsverhouding maakt plaats voor gelijkwaardige verhouding waarbij onderschikking niet langer vanzelfsprekend is.

Werkgevers worden opdrachtgevers

Dat is de eerste lijn die ik trek. Maar daar houdt het niet op. Terwijl het nieuwe ontstaat, blijft het oude bestaan. En dat vergt het bespelen van meerdere registers. Daar komt nog iets bij: de Human Resource functie, de personeelsafdeling van vroeger, komt onder druk te staan. Steeds meer online diensten nemen dit werk over als ‘werkgeverspakket’ dat de werkgever benut door de bediening ervan over te laten aan de werknemers. Zelfbediening zoals dat jaren geleden de kruideniers is overkomen.

En nog houdt het hierbij niet op. Nieuwe organisaties worden zwermen van kleine organisaties. Die geven geen opdrachten meer maar co-creëren. Dat is de gelijkwaardigheid nog een treedje verder brengen. Samenwerken betekent elkaars opdrachtgever en opdrachtnemer zijn: een circulaire verhouding waarbij de markt de vorm van een gemeenschap aanneemt.

Wie deze ontwikkelingen optelt krijgt een vermoeden van de nieuwe wereld. Een wereld die er in een aantal takken van sport al is. Intussen zoeken de hoofdrolspelers van vroeger naar hun betekenis in het nieuwe spel. Is die rol er wel?