Bart Jan Koopman
Directeur Federatie voor de Nederlandse Export

Dit geldt ook voor voldoende kennis over veranderingen in het handelsverkeer en de nieuwe douanewetgeving. Bart Jan Koopman, directeur van Fenedex en Dennis Heijnen, Beleidsadviseur Internationale Handel bij EVO delen de belangrijkste ontwikkelingen.

“Vaak is het een vaste veronderstelling dat na succes op eigen bodem internationaal zakendoen de logische vervolgstap is. Maar soms is het slimmer om eerst in Nederland verder te groeien”, zegt Bart Jan Koopman, directeur van de Federatie voor de Nederlandse Export (Fenedex). Dat klinkt terughoudend, maar er komt dan ook veel af op ondernemers die over de grens willen treden.

“Internationaal zakendoen is complexer, risicovoller en vereist een andere focus. Het is een absolute aanrader om tijd te investeren, marktonderzoek te doen en te zorgen voor een gedegen voorlichting en een goede risico-inschatting. Is dat het allemaal waard? Ja, met de juiste voorbereiding kan zakendoen in het buitenland een bedrijf veel brengen. Verschillende instrumenten kunnen hen bijstaan. De overheid biedt informatie en ook Fenedex doet dat; zo is er bijvoorbeeld een checklist met essentiële punten en de nodige tips en tricks.”

Partner

Hebben de plannen overzees die toets der kritiek eenmaal doorstaan, dan is het vinden van een juiste en betrouwbare lokale partner een veelgehoorde must voor internationaal succes. De vraag is alleen hóe die te vinden. Volgens Koopman speelt de rol van de zakenpartner hierin mee. “Is er een distributeur nodig, een handelsagent of is het slimmer om iemand vanuit Nederland naar het land te sturen? Het een is niet per definitie beter dan het ander maar er zijn verschillende risicoprofielen.”

Bedenk dat zij ook vertrouwen in jou moeten hebben

De zoektocht naar ‘onze man in het buitenland’ kan beginnen met een marktscan, maar ook via beurzen op locatie, ambassades, het netwerk van Fenedex of door te kijken hoe de concurrent het aanpakt. Een samenwerking vraagt daarnaast veel tijdinvestering; dat betekent in de praktijk dat louter contact per mail en telefoon niet volstaat. “Succesvolle mensen gaan structureel naar het betreffende land, je doet immers zaken met mensen. Bedenk dat zij ook vertrouwen in jou moeten hebben.”

Risico’s

Koopman komt ook ondernemers tegen die de mist in gaan over de grens. Met contracten bijvoorbeeld, die zij letterlijk vertalen uit het  Nederlands zonder rekening te houden met de lokale wetgeving. Juridisch advies van iemand die deze wel kent is daarom onontbeerlijk. In een goede voorbereiding neemt de ondernemer ook de eventuele risico’s mee, die bijvoorbeeld kunnen schuilen in valuta en compliance. “Denk ook aan het betalingsrisico en hoe betalingszekerheid wordt bereikt.

Het liefst betaalt een klant vooraf, maar daarnaast kan een letter of credit betaling borgen. Een verzekering is ook een optie. Onderschat verder evenmin de culturele verschillen en verdiep je echt in het betreffende land.” Europa ligt nog steeds voor de hand voor export, zegt Koopman. India en China bieden ook nog kansen, net zoals Afrika dat vijf van de tien snelst groeiende landen ter wereld telt. “Van de volgende elf opkomende markten zijn Vietnam en Indonesië interessant.”


Dennis Heijnen
 Dennis Heijnen, Beleidsadviseur Internationale Handel bij EVO

Handelsverkeer is onderhevig aan verschillende ontwikkelingen zoals nieuwe wet- en regelgeving en initiatieven tot internationale verdragen. Ondernemers met aspiraties en activiteiten over de grens houden deze natuurlijk nauwlettend in het oog. Vrij actueel zijn de onderhandelingen ten behoeve van de Transatlantic Trade & Investment Partnerschip (TTIP) die op bilaterale wijze het handelsverkeer tussen de VS en de EU moet vergemakkelijken. Hoewel aan kritiek onderhevig, is Dennis Heijnen te spreken over het te sluiten handelsverdrag.

Hij is beleidsadviseur bij verladersorganisatie EVO. “Natuurlijk is de samenwerking bedoeld om een blok te vormen tegen opkomende economieën zoals China, maar ook ligt de focus op een eenvoudiger goederenverkeer met behulp van lagere invoerrechten en minder gedoe aan de grens”, zegt hij. Iedereen die handelt met de VS profiteert volgens Heijnen van een dergelijk verdrag waarvan door sommigen wordt gehoopt dat het nog binnen de ambtstermijn van Obama een feit is.

“De Nederlandse technologiesector die bijvoorbeeld medische- en opnameapparatuur exporteert profiteert van een afname van administratieve lasten en minder procedures aan de grens, net zoals bijvoorbeeld bedrijven die grondstoffen importeren.” Toch is er ook veel kritiek op TTIP en heerst de angst dat handelsverkeer met de VS door minder restricties leidt tot import van producten die niet aan de EU-standaard voldoen. Heijnen denkt dat veel van die bezorgdheid weg valt te nemen door het maken van goede afspraken.

Douanewetgeving UCC

Internationaal opererende ondernemers moeten daarnaast rekening houden met nieuwe douanewetgeving die is gevat in de Union Customs Code. De oude wetgeving stamt nog uit de jaren negentig en is gebaseerd op papieren procedures waar de nieuwe de huidige IT-systemen faciliteert. Toch toont EVO zich niet onverdeeld enthousiast.

Gezien de tien jaar die het kostte om deze wet te ontwikkelen valt de vooruitstrevendheid ervan tegen

“Gezien de tien jaar die het kostte om deze wet te ontwikkelen valt de vooruitstrevendheid ervan tegen. Nog steeds moet van elke goederenstroom apart aangifte worden gedaan, wat in sommige gevallen leidt tot duizenden aangiftes per jaar, per bedrijf. Het was onze hoop dat er een meer systeemgericht toezicht zou komen. Wel worden vergunningen wat gestroomlijnder en compacter met de UCC.”

Opletten dus

Heijnen benadrukt dat het bedrijfsleven zich goed moet voorbereiden op de nieuwe wetgeving. “Het hangt van het bedrijf af welke veranderingen een ondernemer tegenkomt, maar enkele wijzigingen gaan in ieder geval per 1 mei 2016 in. Eén is het hoger of lager uitvallen van de douanewaarde door een nieuwe manier van berekenen van de goederenwaarde. Daarnaast komen er hogere eisen voor bepaalde vergunningen zoals die voor douaneopslag.  Voor het AEO-certificaat – dat iets zegt over de betrouwbaarheid van een ondernemer - gelden volgend jaar tenslotte aanvullende eisen.”

Stijgers
 

Grootste verwachte stijgers om zaken mee te doen:

1. China

2. VS

3. Duitsland

Bron: Fenedex en Atradius