Welke risico’s zijn dit en hoe zijn ze beheersbaar te maken? Experts uit de risk-praktijk gingen met elkaar in gesprek.

Het World Economic Forum (WEF) stelt in haar Global Risks 2014 Report dat zaken als fiscale crisissen in sleuteleconomieën, de toename van extreme weersomstandigheden (en daarmee natuurrampen), het falen van wereldwijde governance en technologische risico’s zoals cyberaanvallen hoog op de risk-agenda moeten staan.

En hoewel niet door WEF in haar prioriteitenlijst opgenomen, maakt een gebrek aan harmonisatie van wet- en regelgeving op internationaal en lokaal niveau de praktijk nog complexer. Dat deze risico’s nauw in elkaar grijpen is een wetmatigheid geworden. Voor bedrijven is het van levensbelang om al deze complexe risico’s inzichtelijk te krijgen en te beheren en te beheersen.

De sleutel ligt in een integrale risicomanagementaanpak.

De sleutel ligt in een integrale risicomanagementaanpak. Bedrijven (en hun riskmanagers), insurance brokers en verzekeraars dienen elkaar te versterken bij het inventariseren en mitigeren van die risico’s, schetst Annemarie Schouw, bestuurslid van NARIM (Nederlandse Associatie van Risk- en Insurance Managers).

Fred van der Zee, Commercieel Directeur van verzekeraar RSA Nederland: “Er zijn vandaag de dag krachtige enterprise- en project-risicomanagementmodellen en -software beschikbaar, waarmee we samen met onze klanten en de broker het risicomanagement zowel kwantitatief als kwalitatief op nivo kunnen brengen.

Hiermee kan de klant de juiste afwegingen maken, geprojecteerd op het gewenste resultaat.” Commodityproducten en concurrentieslagen op alleen prijs volstaan volgens Van der Zee niet zondermeer. Klanten hebben te maken met serieuze risico’s, die de bedrijfscontinuïteit in geding brengen als ze zich manifesteren. Het is dan ook niet het uiteindelijke product, de polis, die het belangrijkste is stelt Alain Wijnants, CEO van verzekeraar Zurich.

“Het gaat om de juiste risicoanalyse, de daarop aansluitende maatregelen en voorzieningen. Daarmee creëer je de continuïteit en de veerkracht om na een incident snel weer op de been te zijn.”
De risico’s van onze ondernemingen veranderen, stelt Adri van der Waart, eveneens bestuurslid van NARIM.

“Wij verwachten van de verzekeringsindustrie dat zij daarop inspelen met aangepaste producten en diensten. Wij verwachten van onze verzekeraar en makelaar een proactieve opstelling, kwaliteit en service.”

Driehoek klant-makelaar-verzekeraar

Concrete voorbeelden van sterk veranderende risico’s zijn ondermeer te vinden in steeds complexer wordende supply-chain van ondernemingen. Ook is er veranderende wetgeving zoals de ‘Environmental Liability Damage’ en de permanent aan veranderingen onderhevige belastingwetgeving in verschillende landen, die van toepassing is op afdracht van assurantiebelastingen.

En zijn er lokale polissen volgens de lokaal verplichte overheidsregels en is het regelen van schadeclaims binnen de specifieke culturen en lokale regelgeving een uitdaging. Wat overigens nog los is van de cyberrisico’s voor IT-systemen, waar bedrijven steeds meer van afhankelijk zijn geworden.

Hugo Wegbrans, Chief Broking Officer van Aon Risk Solutions: “Dit vraagt om integrale risicomanagementoplossingen met deskundige partijen. In eerste instantie de klant zelf, ondersteund door deskundige makelaar en professionele verzekeraars die inzetten hierop. De verzekeringsindustrie moet laten zien dat zij daarop kunnen aansluiten tegen een concurrerende prijs.

Dit verlangt internationale samenwerking en specialisatie.

Dit verlangt internationale samenwerking en specialisatie.” Meerdere gesprekspartners zien nu nog veel te vaak dat iedere betrokken partij zich wil onderscheiden bij de klant door te laten zien hoeveel ze van hun business weten met bijvoorbeeld ‘whitepapers’ en het organiseren seminars. Maar door dit allemaal te doen heeft dit een averechtse werking.

Wijnants: “Aan de ontwikkelingen van echt nieuwe producten en diensten ten gunste van de klant en onze industrie komen we nauwelijks toe.” Van der Zee ziet kansen. Door nauwere samenwerking in de driehoek klant-makelaar-verzekeraar kan verder voordeel worden behaald. “Binnen iedere organisatie zijn mensen dagelijks bezig met compliance, wereldwijd soms wel honderden binnen ons type organisaties.

Neem de sanctieregels, iedere verzekeraar en makelaar afzonderlijk voert vrijwel dezelfde controles door om aan die regelgeving te voldoen. Door die activiteiten te centraliseren kunnen controles kwalitatief beter en efficiënter worden uitgevoerd ook ten gunste van onze klanten.”

Integraal benaderen

Om de noodzaak voor samenwerking te onderstrepen, haalt Wegbrans de risico’s in supply chains aan. De ketens zijn zo doorontwikkeld, dat er nieuwe risico’s ontstaan. “Denk aan gevoelige just in time-methodes en centralisatie op één productielocatie door lage marges.”

Wijnants ziet als voornaamste probleem dat risico’s sterk aan elkaar gelinkt zijn. “Je kunt in je eentje risk assessments doen, maar je moet als onderneming vooral kijken welke risico’s je samen met anderen draagt.” En dat vraagt om grotere openheid van informatie, valt Wegbrans hem bij.

Sommige ketenpartners hebben maar een kleine toegevoegde waarde maar creëren een groot risico.

“Sommige ketenpartners hebben maar een kleine toegevoegde waarde maar creëren een groot risico. Daar kom je alleen achter als je de keten integraal onder de loep neemt.” Van der Zee: “Dit verlangt van de klant een professionele en transparante aanpak in de samenwerking met zijn partners in risicomanagement, de makelaar als adviseur en de verzekeraar als risicodrager.”

De verzekeringsindustrie beschikt volgens hem over veel nuttige data die is samen te brengen en in te zetten als benchmark. Schouw: “Voeg je daar best practices aan toe, dan kun je herhaling voorkomen.”

Verdere professionalisering

Informatie delen klinkt op het eerste gehoor eenvoudig, maar de praktijk blijkt weerbarstig. Informatie over een onderwerp als natuurrisico’s is volgens Wegbrans eenvoudig uit te wisselen, wanneer het om supply chains gaat, is dit veel lastiger.

De vaak bedrijfsgevoelige informatie over risico’s in de keten is in de basis confidentieel. Vanuit hun functies voor NARIM zien Van der Waart en Schouw wel dat interdependentie nadrukkelijk op de agenda staat bij risk managers.

Er is behoefte aan verdere professionalisering van risk management. Wijnants, die vanuit zijn internationale rol ook zicht heeft op ons omringende landen, constateert dat de Nederlandse Risk en Insurance Managers een zekere voorspong hebben opgebouwd en ziet dan ook verdere doorontwikkeling van de samenwerking op gebied van integrale risico management vanuit hun positie en NARIM ontstaan.

Dit vraagt bedrijven duidelijke keuzes te maken in het omgaan met risico’s enerzijds en de producten en de diensten die hij kiest anderzijds. Wordt het een standaard product met dito oplossingen of valt de keuze op maatwerk? De tafelgenoten zijn unaniem van mening.

Als het gaat om complexe vormgeving van de risico’s en de details van de wijze waarop daarmee moet worden omgegaan, om de bedrijfscontinuïteit te kunnen waarborgen, is samenwerking met specialisten en maatwerk de enige oplossing.