Dirk-Jan Koch
Speciaal Gezant Natuurlijke Hulpbronnen voor het Ministerie van Buitenlandse Zaken

Bij de uitgang waren jongen vrouwen met hun handen in een kwikoplossing aan het roeren, iets wat tot kwikvergiftiging, en tot een vroege dood, leidt. Een spulletje dat we niet voor niets in Nederland in de ban hebben gedaan. Dat goud zou zomaar in Nederland terecht kunnen komen als onze inkopers niet oppassen. Daarna kroop ik in een ‘goede’ goudmijn, die gecertificeerd wordt door Fair Trade. Met goede onderstutting, geen onverantwoord kwik en geen kinderarbeid.

Het goud uit deze mijnen zal o.a. gekocht worden door Gassan Diamonds en Fairphone, die gecommitteerd hebben om alleen nog maar Fair Trade te gebruiken. Het was een wereld van verschil, op een paar honderd meter afstand van elkaar. Onze inkopers kunnen kiezen of ze voor goedkoop en smerig gaan. Of voor duurzaam. Goedkoop is uiteindelijk duurkoop volgens mij.

Ook Unilever denkt dat. Hun vertegenwoordigers sprak ik vorige maand in Den Haag. Ik wist al hoe hun merken die duidelijk duurzaam zijn (denk aan het Ben&Jerry’s ijs) veel sterker groeien dan hun merken zonder duurzaamheidsimago. Maar ze vertelden me ook iets nieuws. Hun medewerkers worden steeds tevredener omdat ze ervaren dat hun bedrijf ook een sociale missie heeft. Inmiddels staat Unilever op de derde plaats qua aantrekkelijkheid (wereldwijd!) als werkgever.

Duurzaamheid betaalt zichzelf dus dubbel en dwars terug.

Zo krijgen ze steeds betere kandidaten die zich melden, en kunnen ze goede medewerkers langer houden. Onverwacht voordeel: ze hoefden hen ook nog eens minder te betalen, omdat ze intrinsiek gemotiveerd zijn. Duurzaamheid betaalt zichzelf dus dubbel en dwars terug. Samen met brancheorganisaties komt Minister Ploumen dit jaar voor twaalf sectoren met ‘internationaal maatschappelijke verantwoord ondernemen convenanten’. Dit onderdeel van haar hulp en handel agenda is dus geen risico, maar een duidelijke kans, voor het bedrijfsleven.

Hoe kunnen bedrijven weten of ze eigenlijk op de goede weg zijn? Een eerste stap kan het invullen van de MVO-risicochecker zijn. Een handige tool die niet veel tijd kost. De tool genereert een rapport specifiek voor uw bedrijf en brengt de risico’s in kaart, en welke stappen u kunt zetten.

Minister Ploumen is nu drie jaar bezig om te zorgen dat de hulp en handel-agenda handen en voeten krijgt. Een mooi succes dat ze heeft weten te boeken betreft de verplichte verbetering van de veiligheid van de kledingfabieken in Bangladesh. Eerder deze maand presenteerde de Sociaal-Economische Raad ook het akkoord voor internationaal maatschappelijke verantwoord ondernemen (IMVO) in de textielsector.

Dit  convenant legt afspraken vast om de risico’s in de sector te verminderen. Zo komt er een klachtenprocedure waar individuen en organisaties klachten in kunnen dienen indien de Nederlandse importeurs zich niet houden aan de minimum eisen. De brancheorganisatie heeft een leidende rol gespeeld om dit mogelijk te maken. Het komende jaar zullen dus in meer sectoren zulke IMVO-convenanten gesloten worden, zoals in de financiële sector, maar ook in de goudsector. Op deze manier kunnen we goudmijnwerkers in Kenia veilig en zonder kwik laten werken.