Stijn van de Vonder, Visiting Professor aan de KU Leuven: “Ook vroeger werden voor projecten planningen gemaakt, maar projectmanagers hadden daar vaak weinig belangstelling voor. De planning was vooral een document, waar niet veel mee werd gedaan. Inmiddels is men overtuigd van het belang van een goede planning, zodat projecten op tijd en binnen de financiële kaders worden opgeleverd.”

Volgens Van de Vonder komt dat doordat het beheersen van budgetten steeds belangrijker wordt. Projecten worden ook groter en complexer. “Aannemers of baggeraars bijvoorbeeld graven niet alleen meer kanalen, maar hen wordt vervolgens ook gevraagd kades en toegangswegen aan te leggen en zelf de ontwerpen en inkoop ter hand te nemen, en soms zelfs jarenlang het onderhoud uit te voeren".

Belangrijke managementtool

“Die centralere rol voor de planning, die vroeger vaak werd gezien als een output, is nu steeds meer slechts een input voor analyses en visualisaties zoals risico-analyse, earned value analyse en 4D-planning. Het is het beginpunt van een project, die vervolgens wordt gevolgd en gemonitord. Zo’n planning moet dan ook aan hoge kwaliteitseisen voldoen. Belangrijk hierbij is de manier waarop data worden gevisualiseerd: niet meer in een GANNT chart zoeken naar de juiste data, maar in één oogopslag op een tablet het juiste kengetal in hapklaar formaat zien.”

Volgens Van de Vonder zijn grote (semi-) overheidsinstanties zoals gemeenten, ministeries, Rijkswaterstaat en ProRail voorbeelden van organisaties die al erg de nadruk leggen op planning en control, waarbij tijd en risico’s worden geïntegreerd. Logisch ook, meent Van de Vonder, omdat deze organisaties vaak grote, complexe projecten uitvoeren. “Direct gevolg is overigens dat Nederlandse (onder-)aannemers gedwongen worden zich hierin ook te ontwikkelen, om aan de eisen van dit soort opdrachtgevers te kunnen voldoen.”

Academisch niveau

De veranderende rol van planning in projectmanagement heeft grote impact op het beroep van planning engineer, meent Van de Vonder. “Analytische vaardigheden worden belangrijker, waardoor het beroep naar een meer academisch niveau wordt getild. Universiteiten hebben echter nog geen opleidingen voor de ‘nieuwe’ Planning Engineers. We zijn dus aangewezen op vakorganisaties als de Stichting Planning Instituut Nederland om het beroep op de kaart te zetten. En adviesbureaus leiden zelf al Planning Engineers op en bieden dit ook aan aan de markt.”

“Een project leiden op het gebied van projectmanagement moet ook anders dan vroeger. Een technisch projectleider was vroeger tevens algemeen projectmanager. Nu vragen complexe projecten om uitsplitsing van rollen. De projectmanager kijkt naar kosten, highlevel risico’s en communicatie. 

De technisch projectleider heeft de technische ervaring, een technische visie en sectorkennis. De Planning Engineer houdt zich vervolgens in detail bezig met de planning, kosten, risico’s en analyses. Voor grote, complexe projecten heb je ze alle drie nodig.”