“Als het goed is, levert franchise een win-winsituatie op en is de ondernemingsvorm aantrekkelijker voor beide partijen dan andere vormen. De franchisenemer gaat in dit verband zelfstandig aan de slag met het concept en de formule van de franchisegever en heeft profijt van de bewezen succesvolle formule en de positie die het bedrijf al heeft verworven in de markt”, vertelt Romana Engeman, directeur van de Nederlandse Franchise Vereniging.  

Uitbreiding in branches

Franchise wordt in bijna alle branches toegepast en ontstond ooit in de retail. Nu zien we de vorm bijvoorbeeld ook opduiken in de horeca, dienstverlening en de zorg. Voorbeelden uit de praktijk zijn HEMA, Albert Heijn, Jumbo en ook Profile Tyrecenter, De Hypotheker en New York Pizza.

De franchisegever verleent daarnaast zorg en bijstand aan de nemer, bijvoorbeeld op het gebied van ICT en landelijke marketing. Ondersteuning in de backoffice dus. “De nemer betaalt een bijdrage voor het gebruik van de naam en de formule, vaak bestaande uit een entree fee en bijdragen gedurende de loop van de overeenkomst die meestal wordt vastgesteld op vijf jaar.”

"Naarmate er minder vrijheid is, wordt de franchise dus harder.”

Soft en hard franchise

In franchise zijn twee vormen te onderscheiden; de soft franchise en de hard franchise. “Bij de eerste gebruik je bijvoorbeeld wel de naam van de keten maar mag je verder heel veel zelf invullen als ondernemer. Bij de tweede is veel meer vastgelegd en afgesproken."

"Naarmate er minder vrijheid is, wordt de franchise dus harder”, vertelt Engeman, “met als doel dat de franchisenemer tegemoet komt aan de verwachtingen van de klant. Die verwacht in een winkel immers dezelfde uitstraling tegen te komen en hetzelfde productassortiment te treffen. Alles moet kloppen.”   

Succes?

Wie voor zichzelf wil beginnen krijgt te maken met een hele batterij aan aandachtspunten. Wat te doen, hoe te beginnen en voor wie zijn nog maar de beginvragen. Te denken valt daarnaast nog aan de vestigingsplaats, de naam, invulling, het logo en het administratieve systeem. En er is geen garantie op ondernemingssucces.

“De zaken van franchisenemers mislukken minder vaak dan die van mensen met een eigen idee. Het voordeel is natuurlijk ook dat je in een rijdende trein stapt, en dat je profijt hebt van een sterke formule en lokaal ondernemerschap omdat het je eigen winkel is.”

Nadelen zijn er echter ook. In een franchiseconstructie ervaart de franchisenemer minder vrijheid omdat die zich aan de formule dient te houden. “Je moet dus wel het gevoel hebben dat die bij je past en dat je niet iets moet verkopen waar je niet achter staat.”